Jak zagospodarować przestrzeń pod chmurką? Porady dekoratorów i ogrodników na lato

Jak zaplanować funkcjonalne strefy w ogrodzie i na tarasie?

Wyobraź sobie, że Twoja przestrzeń ma trzy wyraźne oblicza: jedno do odpoczynku, drugie do spożywania posiłków, trzecie do uprawy. A jeśli zależy Ci na kącie dla najmłodszych – także do swobodnej zabawy. Każde z tych miejsc potrzebuje czegoś innego – innych mebli, innego światła, innych roślin i akcesoriów. 

1. Strefa wypoczynku: najlepiej umieścić ją w najcichszej części działki, z dala od hałasów dochodzących z ulicy. To kąt, do którego wracasz wieczorem z książką albo telefonem, siadasz i po prostu oddychasz. Nie chcesz tu rwać chwastów ani przesuwać stołu – chcesz usiąść i zostać. Dlatego musi być wygodna i zacieniona. Postaw tutaj na solidne meble, które wytrzymują polskie lato – np. sofę modułową z technorattanu, która nie spuchnie po deszczu i nie wypali się na słońcu. 

   Możesz ją swobodnie przestawiać, dodawać elementy, zmieniać układ – docenisz tę funkcjonalność zwłaszcza wtedy, gdy nie wiesz jeszcze, jak dokładnie będziesz korzystać z tego miejsca. Nad głową zadbaj o cień (np. drzewa, ewentualnie żagiel ogrodowy), a pod stopami – o dywan zewnętrzny, który wyznaczy granice Twojego salonu pod chmurką. Wzdłuż ścieżek wbij solarne lampki: nie musisz ciągnąć kabli ani pamiętać o ładowaniu – słońce zrobi to za Ciebie. Światło pojawi się samo, kiedy zapadnie zmrok, i poprowadzi Cię od drzwi wprost do siedziska.

2. Strefa jadalniana: powinna znajdować się blisko wyjścia z kuchni lub salonu, aby ułatwić serwowanie posiłków. Tutaj potrzebujesz stołu i krzeseł, a nad nimi obszernej osłony: markizy albo parasola – by gdy zacznie padać, nikt z biesiadników nie uciekał do środka, a kolacja trwała dalej, mimo deszczu. 

   Zadbaj też o ustawienie grilla w bezpiecznej odległości – na tyle blisko, żeby osoba przy nim mogła rozmawiać z resztą, ale na tyle daleko, by dym nie dmuchał w twarze gości. Przemyśl też kwestię ujęcia wody w pobliżu – docenisz je, gdy będziesz myć naczynia, ręce, warzywa…

3. Strefa użytkowa: chcesz mieć pomidory, które naprawdę smakują jak pomidory? Albo bazylię do sosu, rukolę do sałatki czy ogórki na surówkę? Zaplanuj warzywnik! Nie musi być wielki – wystarczy kilka grządek, żeby karmić rodzinę przez całe lato. Pomyśl o grządkach podwyższonych: ziemia w nich nagrzewa się szybciej wiosną, woda nie stoi, a zbierając plony, nie musisz się zginać do pasa. 

   Zbuduj je z desek albo kup gotowe. Rozważ też nawadnianie kropelkowe: rozkładasz wąż z otworami wzdłuż rzędów, odkręcasz zawór raz dziennie – i rośliny mają wodę dokładnie tam, gdzie potrzebują. W najdalszym kącie – ale wciąż w zasięgu – ustaw kompostownik. To tam będziesz nosić obierki, ścięte rośliny, resztki jedzenia. Za rok wyciągniesz z niego czarną, sypką ziemię, która pachnie lasem, i wysypiesz ją na grządki, by wspierała kolejne obfite plony. 

Granica między strefami nie musi być fizyczna – wystarczy gra kolorów, dywan zewnętrzny o kontrastowej barwie czy różnica poziomów, na przykład w formie podestu. Świetnym sposobem są także ścieżki (wyłóż je czymś twardym, np. grysem – by nie zamieniły się w błoto po deszczu) oraz rośliny. Rolę naturalnej bariery mogą też odgrywać meble – np. komplety ogrodowe, parasole czy ażurowe metalowe regały – wyznaczając granice poszczególnych „pokoi” pod gołym niebem. Wszystko, co przyda Ci się do aranżacji ogrodu – od mebli, przez oświetlenie zewnętrzne, po najdrobniejsze dekoracje – znajdziesz w jednym miejscu: w Agacie.

Które rośliny wybrać do ogrodu, żeby rosły same – albo prawie same?

W miejscu, gdzie siadasz z kawą, nie chcesz kosić, przycinać, walczyć z mszycami. Dlatego wybieraj rośliny strukturalne, które wyglądają dobrze przez większość roku i są tolerancyjne – nie obrażą się, gdy zapomnisz je podlać. Tutaj sprawdzą się m.in.: 

• lawenda
• rozchodniki, 
• gaura,
• trawy ozdobne,
• bluszcz pospolity,
• bukszpan,
• tawuła. 

Do strefy jadalnej wybieraj takie gatunki, po które można sięgnąć ręką, wrzucić do sałatki, nasycić się ich słodyczą: 

• zioła,
• winorośl,
• krzewy i drzewa owocowe.

Rośliny wokół stołu tworzą żywy gobelin – codziennie inny, bo coś kwitnie, coś dojrzewa, coś pachnie intensywniej. I ten rytm, ta zmienność sprawiają, że posiłki na zewnątrz smakują inaczej niż w kuchni.

W strefie warzywnej posadź te rośliny, które karmią:

• pomidory, 
• paprykę, 
• rzodkiewki,
• sałatę,
• groszek cukrowy,
• fasolkę szparagową. 

Pamiętaj, że większość gatunków potrzebuje regularnego podlewania i słońca. Bazylia rośnie obok pomidorów nie bez powodu – odpędza szkodniki i pachnie. Sałaty i rukole sieje się w odstępach co dwa tygodnie – masz wówczas świeże liście przez całe lato. Marchewka i cebula rosną obok siebie, bo odpędzają nawzajem szkodniki. Fasolka rośnie przy pomidorach – wiąże azot z powietrza i wzbogaca glebę. Wokół grządek sadzi się nagietki – przyciągają biedronki, które zjadają mszyce. Aksamitki z kolei ściągają zapylacze i odstraszają szkodniki. 

Co zrobić najpierw, żeby nie przepalić budżetu?

Zacznij od jednej strefy. Najlepiej od tej, której będziesz używać najczęściej – pewnie od wypoczynkowej albo jadalnej. Wyłóż ścieżki, postaw meble, zasadź kilka roślin. Obserwuj, jak z tego korzystasz, co działa, co nie. Dopiero potem podejmij decyzję o rozbudowie.

Rośliny kupuj małe – sadzonki zamiast dużych krzewów. Rosną szybko, a kosztują ułamek ceny dorosłych egzemplarzy. Wybieraj również gatunki rodzime – są tańsze, bardziej odporne, łatwiej dostępne.

I zainwestuj w porządne narzędzia. Dobry szpadel, sekator, konewka posłużą Ci latami – w przeciwieństwie do tanich, które rozpadną się po sezonie. 

Twój ogród nie musi czekać do przyszłego lata. Zajrzyj do Agaty po meble ogrodowe, które przetrwają niejeden sezon, oświetlenie, które wprowadzi magiczny nastrój po zmroku, i donice, w których zioła będą rosły na wyciągnięcie ręki. Wszystko w jednym miejscu – żeby zacząć dziś, a nie za miesiąc. Bo życie na świeżym powietrzu smakuje lepiej. Zwłaszcza kiedy przestrzeń jest Twoja.